آیا اروپا میخواهد و نمیتواند؟

اشتراک گذاری:

مثل معروف ما ایرانیهاست که میگوییم «خواستن، توانستن است». این ضرب المثل در مدتی که از خروج آمریکا از توافق هسته ای برجام گذشته، میتواند ملاک خوبی برای بررسی پایبندی طرف اروپایی به تعهداتش برای حفظ توافقی باشد که خودش میگوید برای حفظ امنیت منطقه ضروری است. چنانچه شاهد بودیم اتحادیه اروپا به صورت رسمی، تعلیق تحریمهای مرتبط با موضوع هسته ای جمهوری اسلامی را ثبت کرد یا همین اواخر سازوکار مالی اینستکس را به صورت حقوقی، ثبت و اعلام کرد.

دکتر علی کربلائی حسینی؛ کارشناس ارشد حقوق بین الملل

سوال اینجاست که چرا با وجود پذیرش تعهدات حقوقی، اثر اجرایی آنها ملموس نیست؟ به بیان دیگر، آیا این عدم اجرا ناشی از نخواستن است یا نتوانستن؟ برای پاسخ به این سوال و در قالب بررسی یک نمونه، چنانچه به هدف اصلی تاسیس سازوکار مالی اینستکس بنگریم، بخشی از مشکل را میتوان دریافت. این سازوکار به شکلی پیش پا افتاده، صرفا به بخش کوچکی از آنچه پیشتر اروپا متعهد شده، میپردازد و آن وعده تجارت با ارزی غیر دلار است که طبق اعلام طرف اروپایی، باید عملکرد محدودی برای مقاصد به اصطلاح بشردوستانه داشته باشد.

در همین نمونه میتوان نتیجه گیری کرد که اروپاییها برای پیش بردن هدفی راهبردی که از دید آنها مسائل امنیتی در غرب آسیاست، سرمایه گذاری کوتاه مدت و کم ارزشی را به عنوان راهکار برگزیده اند. در این قالب، میتوان بر این فرض صحه گذاشت که اروپاییها در معادله هزینه و فایده، به گزاره برد اروپا – باخت ایران بیشتر بها داده اند تا برد – برد. اتحادیه اروپا همچنان تلاش دارد قالب روابط را فقط در موضوع هستهای نگه دارد و این را فقط در قالب امنیتی دنبال میکند؛ برای همین است که ذیل این توافق گاه و بیگاه تلاش دارد مباحث موشکی و منطقه ای را هم به برجام ناکام گره بزند.

گرچه اروپا قانون مسدودساز خود را در  اوت ۲۰۱۸ به روزرسانی کرد تا تحریمهای آمریکا علیه کشورهای طرف تجارت با ایران را خنثی سازد، اما بر خلاف اعلامیه کمیسیون اروپا، اثر عملی را شاهد نبوده ایم. چنانچه اروپا عزم و اراده سیاسی و شفاهی خود را در عمل به منصه ظهور میرساند، یک سال فرصت کمی نبود که بتوان بانکی ایرانی – اروپایی که مقر آن در یکی از کشورهای عضو اتحادیه اروپا باشد، تشکیل داد؛ شرکتهای کوچک و متوسط ایرانی – اروپایی را تاسیس کرد و دیگر سازوکارهای حقوقی را به مدد گرفت تا تحریمهای غیرقانونی آمریکا را خنثی کنند.

سران اروپا سال گذشته در همین روزها بود که با صدور بیانیهای متعهد به پیگیری مباحثی شامل تداوم فروش نفت، تعاملات موثر بانکی با ایران، روابط حمل و نقلی، همکاری های اقتصادی و مالی و … شدند، اما افسوس که از تکرار سرنوشت توافق ۱۶ سال پیش سعدآباد درس نگرفته اند.

برچسب هاتحلیل کوتاه

به این مطلب امتیاز دهید.

۱ امتیاز۲ امتیاز۳ امتیاز۴ امتیاز۵ امتیاز (هنوز امتیازی داده نشده)
Loading...
اشتراک گذاری:

درج دیدگاه